Znajdziesz mnie tu
Aż 70% zróżnicowania poziomu zaangażowania między zespołami można przypisać menedżerowi – wskazuje Gallup. Na poziomie CEO konsekwencje stylu zarządzania mogą objąć całą organizację. Co więc poza doświadczeniem i wynikami odróżnia dobrego prezesa od świetnego? Duże znaczenie mają samoświadomość i empatia – kompetencje, które wpływają na sposób podejmowania decyzji, reagowania na krytykę i budowania relacji z ludźmi.
Czym jest samoświadomość w pracy CEO?
Samoświadomość oznacza rozumienie własnych reakcji, mocnych stron, ograniczeń oraz wpływu, jaki wywiera się na innych. W przypadku CEO ma to szczególne znaczenie, bo im wyższe stanowisko, tym trudniej o spontaniczną i szczerą informację zwrotną.
Prezes może postrzegać swój styl jako zdecydowany, podczas gdy zespół odbiera go jako dominujący. Może deklarować otwartość na dyskusję, ale szybko odrzucać argumenty sprzeczne z własnym zdaniem.
Właśnie dlatego ocena lidera oparta wyłącznie na jego własnym przekonaniu może być niewystarczająca. Badania nad przywództwem wskazują, że samoświadomość wpływa na to, jak lider jest postrzegany przez innych oraz na poziom akceptacji jego przywództwa.
Dlaczego empatia ma znaczenie na stanowisku CEO?
Empatia pomaga zrozumieć, jak druga osoba odbiera sytuację i jakie konsekwencje może mieć dla niej konkretna decyzja. Nie oznacza rezygnacji z wymagań ani unikania trudnych wyborów.
Na poziomie zarządu przydaje się szczególnie podczas restrukturyzacji, konfliktów, zmian strategii czy rozmów o wynikach. Lider powinien przewidzieć, jak decyzja zostanie odebrana przez pracowników i menedżerów, a następnie odpowiednio ją zakomunikować.
Badanie obejmujące liderów z 38 krajów wykazało, że osoby oceniane przez podwładnych jako bardziej empatyczne otrzymywały również lepsze oceny efektywności od swoich przełożonych.
Empatia ma więc wymiar bardzo praktyczny. Pozwala lepiej odczytać reakcje ludzi i dobrać sposób komunikacji do sytuacji.
Dlaczego te kompetencje są szczególnie ważne u CEO?
Im wyżej w strukturze znajduje się lider, tym większy zasięg jego decyzji i zachowań.
CEO wpływa bezpośrednio na zarząd i dyrektorów, a ich sposób działania przenosi się dalej na zespoły. W efekcie styl przywództwa prezesa może kształtować sposób podejmowania decyzji, komunikację i kulturę organizacyjną.
Gallup pokazuje skalę znaczenia jakości zarządzania: zespoły znajdujące się w najwyższym kwartylu pod względem zaangażowania osiągają o 23% wyższą rentowność niż zespoły z najniższego kwartyla. Analiza obejmuje ponad 180 tys. zespołów i 3,3 mln pracowników.
Brak samoświadomości u CEO może więc wywołać szerszy efekt. Lider może:
- otaczać się osobami, które rzadko podważają jego decyzje,
- reagować defensywnie na krytykę,
- ograniczać dyskusję w zarządzie,
- ignorować napięcia między zespołami,
- nie dostrzegać, że własnym zachowaniem zniechęca innych do zgłaszania problemów.
Z czasem taki sposób działania może stać się elementem kultury całej firmy.
Czy empatia zawsze pomaga liderowi?
Empatia jest cenna, ale musi iść w parze z umiejętnością podejmowania decyzji.
CEO może rozumieć obawy zespołu związane ze zmianą organizacyjną, a mimo to zdecydować o jej przeprowadzeniu, jeśli wymaga tego sytuacja firmy. Może dostrzegać trudną sytuację menedżera, ale nadal oczekiwać realizacji uzgodnionych celów.
Dobry lider potrafi zrozumieć perspektywę innych, a jednocześnie zachować odpowiedzialność za wynik.
To właśnie odróżnia empatię od nadmiernej uległości. Pierwsza pomaga trafniej oceniać sytuację. Druga może utrudniać podejmowanie niepopularnych decyzji.
Jak ocenić samoświadomość i empatię kandydata na CEO?
Samo CV niewiele powie o tym, jak przyszły CEO zachowa się podczas konfliktu albo jak zareaguje na sprzeciw członka zarządu.
Więcej informacji daje analiza konkretnych doświadczeń. Warto sprawdzić:
- jak kandydat opowiada o własnych błędach,
- czy potrafi wskazać swój udział w niepowodzeniu,
- jak reaguje na trudne pytania,
- czy zmienia zdanie pod wpływem nowych argumentów,
- jak rozwiązywał konflikty,
- w jaki sposób mówi o poprzednich zespołach i współpracownikach.
Znaczenie ma też dopasowanie stylu przywództwa do sytuacji firmy. Organizacja w fazie szybkiego wzrostu może potrzebować innego profilu CEO niż firma przechodząca restrukturyzację albo zmianę właścicielską.
Dlatego rekrutacja na najwyższe stanowiska wymaga szerszej oceny niż porównanie doświadczenia zawodowego kandydatów. HRK prowadzi procesy Executive Search dla polskich i międzynarodowych organizacji w ramach https://www.hrk.pl/executive-search/. Firma działa na rynku HR od 2000 roku i realizuje projekty rekrutacyjne oraz executive search przy wsparciu wyspecjalizowanych zespołów konsultantów.
Takie podejście pozwala ocenić doświadczenie kandydata w kontekście potrzeb organizacji, a także przyjrzeć się jego stylowi zarządzania, motywacji i dopasowaniu do roli.
Czy kompetencje miękkie mogą przesądzić o wyborze CEO?
Tak, szczególnie gdy kilku kandydatów ma podobne doświadczenie biznesowe.
Różnica może ujawnić się właśnie w sposobie zarządzania ludźmi, reagowania na trudne sytuacje i przyjmowania informacji zwrotnej. To szczególnie istotne dziś, gdy poziom zaangażowania pracowników pozostaje niski. Według Gallupa w 2025 roku globalnie zaangażowanych było zaledwie 20% pracowników, a wśród menedżerów 22%.
CEO nie odpowiada sam za każdy z tych wskaźników, ale wyznacza kierunek, w którym działa cała kadra zarządzająca.
Samoświadomość pomaga liderowi lepiej oceniać własne decyzje. Empatia ułatwia przewidywanie reakcji innych. Na stanowisku CEO obie kompetencje przekładają się więc na sposób zarządzania organizacją, a nie wyłącznie na jakość relacji interpersonalnych.
Źródła
- Sadri G., Weber T.J., Gentry W.A., Empathic emotion and leadership performance: An empirical analysis across 38 countries, „The Leadership Quarterly”, 2011, DOI: 10.1016/j.leaqua.2011.07.005
- Steffens N.K. i in., Knowing me, knowing us: Personal and collective self-awareness enhances authentic leadership and leader endorsement, „The Leadership Quarterly”, 2021, DOI: 10.1016/j.leaqua.2021.101498
- Peterson R.S. i in., The impact of chief executive officer personality on top management team dynamics: one mechanism by which leadership affects organizational performance, „Journal of Applied Psychology”, 2003, DOI: 10.1037/0021-9010.88.5.795
- Gallup, State of the Global Workplace: 2026 Report
- Gallup, The Relationship Between Engagement at Work and Organizational Outcomes: Q12 Meta-Analysis, 2024
Tekst przygotowany przy współpracy: https://www.hrk.pl/
